تعريف حزب

 

تعريف حزب

 

يك تعريف از حزب اين است كه حزب به گروهي از مردم گفته مي شود كه داراي منافع مشتركي به لحاظ اقتصادي، اجتماعي و سياسي هستند،در چارچوب قوانین كشور  با برخورداري از يك سازمان و برنامه منسجم براي رسيدن به قدرت تلاش مي كنند .

 لئون اپستين (Epstein) از دانشمندان علوم سياسي در تعريف حزب سياسي مي گويد : حزب سياسي عبارتست از هر نوع گروهي ، ولو ؛ سازماندهي ضعيف ، كه در صدر انتخاب مقامات حكومتي تحت يك عنوان معين باشد .     

 زيگموند نيومن ، حزب سياسي را سازماني منضبط از افراد تلاشگر سياسي جامعه مي داند كه هدف آنها چيرگي بر حكومت است و براي برخورداري از پشتيباني مردم ، با گروه يا گروههاي ديگر كه باور متعارض دارند به رقابت مي پردازد . 

 ماكس وبر مي گويد : احزاب سياسي جمعيتهاي اختياري مي باشند كه اعضاي آنها مي كوشند رؤساي خود را به قدرت برسانند تا از اين طريق به برخي از امتيازات مادي و معنوي چون تحقق برنامه هاي سياسي دلخواه خود يا نيل به برخي منافع شخصي يا هر دو دست يابند . 

 استين روكان ، دانشمند نروژي ، احزاب سياسي را نتيجه شكافهاي نهفته در متن جامعه مي داند و ادامه مي دهد كه براي بررسي احزاب ، قبل از پرداختن به سازمان يا كاركرد آن ، بايد شكافهاي اجتماعي ، ستيزها و تنازعات اجتماعي را كه برخاسته از درون اجتماع هستند مورد بررسي قرار گيرد ، زيرا احزاب ريشه در شكافهاي موجود در اجتماع دارند . 

 روبرت ميخلز مي نويسد : تشكيلات حزبي فرجامي جز حاكميت گروهي از سياست پيشگان حرفه اي ندارد . زيرا احزاب براي ايفاي نقش خود ناچار از تقويت سازمان خويش اند و لازمه اين امر آن است كه جمعي تمام اوقات خود را وقف امور حزب نمايند . در نتيجه گروه كوچكي از فن سالاران سياسي و حرفه اي ، خود را در رأس هرم قدرت و سلسله مراتب حزبي جاري مي دهند و به زودي در مي بايند كه براي حفظ منافع شخصي وحزبي خويش مي بايست راه را براي ورود ديگران به جمع كوچك خويش ببندند .  

 موريس دوورژه ، استاد ممتاز دانشگاه پاريس در كتاب ” احزاب سياسي ” كه در واقع نخستين اثرعلمي و جامع درباره احزاب است ، در آن برنقش واهميت سازمان و تشكيلات حزبي تأكيد مي كند ، همين نويسنده در اثر ديگر خود بنام اصول علم سياست بدون آنكه تعريف مشخصي از حزب و گروه سياسي ارائه كرده باشد به ويژگيها ، نحوه پيدايش ، انواع سازمانها و اهداف آنها را مورد بررسي قرار داده است . او البته مي گويد : در جماعات بزرگ استاني و خاصه در كشورهاي نوين ، پيكار سياسي ميان سازمانهاي كم و بيش تخصصي كه نوعي ارتش سياسي به شمار مي آيند جريان مي يابد ، اين سازمانها گروه بندي هاي بنيان يافته ، منظم و مرتبي هستند كه براي مبارزه در راه قدرت ساخته شده اند و منافع و هدفهاي نيروهاي اجتماعي گوناگوني را ( طبقات ، واحدهاي محلي ، دسته هاي نژادي ، جماعاتي داراي منافع ويژه ) بيان مي كنند و خو هم وسيله كاركرد سياسي آنان مي باشند .

One thought on “تعريف حزب”

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *